Litir blómanna.

Mér var sagt að einu sinni hafi verið mikill rottugangur í hænsnakofa. Bóndinn hafði af þessu áhyggjur því rotturnar átu allt frá hænunum þannig að þær voru orðnar heldur tuskulegar og varla hægt að tala um nokkurt varp lengur, nema kanski hjá einni hænu sem var hvít eins og allar hinar, af því að þetta voru hvítir Ítalir. Það var út af þessu sem bóndinn fékk sér kött. Þetta var fullorðið fress, ekkert smá kríli og af miklum þingeyskum veiðikattar ættum. Þetta var sem sagt svona grimmur íslenskur sveita köttur en ekki neitt fordekrað síamskattar kvikindi. Það fór vel á með þeim bóndanum og kettinum og strax eftir viku dvöl á bænum þá var kötturinn settur uppí hænsnakofann til að vera þar yfir nótt. Morguninn eftir bjóst bóndi við að sjá dauðar rottur eins og hráviði á hæsnakofa gólfinu en annað kom á daginn. Það sást enginn köttur, það er að segja ekki nema lítið brot úr hauskúpunni , því rotturnar höfðu étið hann upp til agna. Þetta held ég að sé hauga lygi, en sé það satt þá er framhaldið svona. Næstu nótt fór bóndi sjálfur uppí hæsnakofann, með byssuna sína . Hann ætlaði að skjóta rotturnar. Daginn eftir var hann seinn í morgunmat svo húfreyjan á bænum fór að leita að honum. Það eina sem hún fann voru slitrur af Álafossúlpunni hans í hænsnakofanum. Rotturnar höfðu étið hann .Svo átu þær húsfreyjuna og börninn og bærinn hefur verið í eyði síðan.

Mér er sagt að rottur séu mjög miskunarlausar. Það skemtilegasta sem rottur gera er víst að skríða uppí buxnaskálmar hjá fólki og bíta það í lærið þetta gerðist einu sinni í frystihúsinu á Grenivík. Þar kom ein stærðar buxnaskálma rotta og allar fiskvinnslu dömurnar æftu upp yfir sig , ekki síst úngfrú norðurland, en rottan skreið einmitt uppí hennar buxnaskálm og beit hana í lærið. Stúlkan fór beint uppá heilsugæslustöð að fá stífkrampa sprautu og til þess að fá rottuna fjarlægða, en hún hékk ennþá í lærinu . Gamla hjúkrunar konan á Grenivík hafði oft fengið fengið lærbitnar frystihús stúlkur til sín áður og vissi vel hvað best væri að gera. Hún gaf stúlkunni róandi meðal, því hún var óskaplega hrædd við þetta allt saman. Rottan fékk líka róandi meðal, svo hún myndi sleppa takinu. Þetta líkaði rottunni vel, henni leið alveg einstaklega vel eftir að hafa fengið þetta lyf, svo hún fékk að fara heim til sín strax. Það tók heldur ekki langa stund að gera að sárum stúkunar. En sárið var ekki til friðs. Það hljóp illt í það, svo að á endanum varð að taka af henni fótinn. Stoðtækjaframleiðandinn Össur sem þá var rétt að byrja rekstur , bauð henni frábæran nýtísku gúmífót. En hún sagði nei takk ég vil bara fót úr Eyfirskum rekavið. Þannig stendur á því að úngfrú norðurland er á tréfæti. Hún er mjög ánægð með fótinn og stundum segir hún svona að gamni sínu " ef ég missi hinn fótinn þá fæ ég mér annan tréfót". Ég hef aldrei séð þessa stúlku en það er sagt að hún sé enn falleg. Aftur á móti þá hitti ég einu sinni stólku sem hafði kynnst rottu af eigin raun. Hún var lítil og rauðhærð, það er að segja stúlkan en rottan var rottubrún á litinn . Einhvern veginn þá mynnir mig að hún hafi sagt að rottan hafi verið frekar lítil allavegana þá var rottan blind. Þetta var góð rotta. Mamma stúlkunnar hafði fundið hana á gangstétt í miðbæ Akureyrar. Það var að hausti til og farið að skyggja. Þegar hún allt í einu sá þessa vansælu rottu híma neðan við margbrotinn Amaro verslunar gluggann. Þessi kona var góð ,því hún tók rottuna með sér heim og gaf dóttur sinni. Hún ól rottuna vel og þær urðu mestu mátar Skemtilegast þótti þeim að stela úr búðum og að gera allskyns smá prakkarstrik. Á hverri nóttu skreið rottan uppí rúmið hjá rauðhærðu stelpunni og kúrði sig hjá henni. Svo varð rottan gömul og lasin, og hún var dáin þegar rauðhærða stúlkan sagði mér frá þessu. Mér fannst hún vera sorgleg á svipinn. Ég hef stundum séð hana eftir að þetta gerðist og hún er alltaf sorgleg á svipinn, líka þegar hún brosir , þá er það sorglegt bros, samt svolítið fallegt, en einhvern veginn er eins og hún hafi misst hluta af sjálfri sér þegar rottan dó.

Rottur eru nagdýr. Það er þess vegna sem þær naga svona mikið. Ég mynnist sögu um lækni í Reykjavík, hans sér svið voru hálskirtlar. Hann hafði þegar hér var komið sögu rekið eigin sjúkrastofu í fimm ár og honum gekk vel. Fyrst í stað þegar hann hafði nýlokið menntun sinni þá var hann afskaplega taugaveilklaður og nálgaðist starf sitt af óþægilegri nákvæmni, en þegar fram liðu stundir þá fór lækningin sjálf að skifta meira máli, og þegar þessi saga gerðist þá var hann orðinn fullur af sjálftrausti. Það geislaði af honum sagði fólk sem heimsótti hann í sjúkrastofuna. Hann þénaði vel á sínum litlu, þægilegu en þó bráðnauðsinlegu aðgerðum. Hann tók hálskirtla úr fólki. Guðríður sem hafði nú aðstoðað hann í þrjú ár átti nú líka sinn hlut í þessari velgengni. Hún var alltaf í hvítum slopp og bauð fólk velkomið á stofuna með móðurlegu brosi. Svo var sjúklingurinn skoðaður og sú skoðun var alltaf eins. Sérfræðingurinn sagði segðu aaaaaaa, svo studdi hann tré pinna á tunguna. Svo sagði hann uuuuuuu, aaaa, aha,eee roði hérna, bólgið,dálíð bólgið uuu Guðríður sjáðu þetta . Þá kom að þætti guðríðar. Hvítklædd eins og engill þokaðist hún ofur varlega í átt að sjúklingnum eins og hún óttaðist að fæla særðan fugl, hægt beigði hún sig og horfði í gin sjúklingsins og sagði eins blíðlega og hægt var " já ". Þetta "já " þýddi alltaf uppskurður. Það var reyndar orðið svo hjá þeim núna að allir sem komu inn á sjúkrastofuna voru skornir upp, og allir voru ánægðir. Einu sinni kom maður til að lesa af rafmagsmælinum hjá lækninum og var líka skorinn upp og teknir úr honum kirtlanir. Hann hefur verið miklu léttari á morgnanna eftir að þeir voru teknir. Þessi læknir átti mjög litstræna konu (þau eru löngu skylin , hún er nú um mundir á heilsuhælinu í Hveragerði). Hún hafði sótt mörg námskeið í listum, en hún fann ekki sjálfa sig fyrr en hún byrjaði í keramikkinu. Þá var hún svo ánægð, henni fannst sem hún væri loksins frjáls. Hún var fyrst og fremst í nytjalist, bollar og undirskálar voru hennar líf og yndi. Þeir voru allir nokkuð grófir og því augljóst að um handverk var að ræða. Þeir voru líka svo kolskakkir og snúnir að það var ekki nokkur leið að drekka úr þeim. Þetta varð mjög vinsælt. Þessi hjón fóru stundum til útlanda í frí og af því að þau áttu meiri peninga en flestir aðrir þá fóru þau í frí til landa sem engir aðrir fóru í frí til. Þannig stóð á því að þau fóru til Mexíkó árið 1979. Mexíkóborg er mjög falleg , þar er mikið af Mexíkönum og alltaf hlýtt. Einn daginn fóru þau á markaðstorgið þar var allskonar framandi grænmeti og is og þis, óteljandi brosandi andlit og læknirinn og frúin urðu bæði hamingjusöm ( en það átti seinna eftir að breytast). Þegar þau höfðu gengið um stund hönd í hönd og virtust komin að enda markaðarins og ætluðu að fara að snúa við þá sáu þau hana Maríu. Stelpu krílið virtist ekkert vera nema augun. Hún leit út fyrir að vera níu ára en var í raun þrettán. Hún hélt á pínulitlum hundi og í litlu búri sem hún hafði með sér voru tveir aðrir alveg eins. Þeir voru mjög smáir og klipptir ekki ósvipað og kjölturakkar. Hún sagði ekkert strax, á meðan þau nálguðust, en svo sagði hún " Viljið þið kaupa hund", svo sagði hún" Mamma mín er ekkja, hún er mjög fátæk og við erum þrjátíu og sex systkini. Þegar hún var yngri þá vann hún hjá dýragarði mexíkóborgar en henni var sagt upp eftir að fátæklingarnir brutust inní garðinn og átu öll dýrin. En mamma gat bjargað tveimur Mexíkönskum smáhundum og síðan hefur hefur hún ræktað þá , þeir eru mjög sjaldgæfir". Auðvitað vissu þau að hún var að ljúga og hún vissi vel að þau vissu að hún væri að ljúga. En hún vissi líka að þau myndu kaupa hundinn. "30.000 pesetar"sagði hún. Hún hafði aldrei selt rakaða rottu svona dýrt , þó hafði hún selt fleiri tugi. Það var litli bróðir hennar Hesús sem veiddi rotturnar á ruslahaugonum. Hann hafði þjálfað með sér næstum ómanneskjulega snöggar hreifingar. Engin rotta var lengur örugg fyrir Hesú og litla háfnum hans. María sá svo um að breyta þeim í Mexíkanska smáhunda. Hún klippti allan búkinn, þetta var vandaverk því hún haði ekki rakvél, hún notaði skæris tetur sem hún fann einu sinni á haugonum. Hún klippti allan búkinn en skyldi eftir rönd fyrir ofan afturfæturna og framæturna svo klippti hún mjóa rönd aftan við hausinn, að því búnu klippti hún helminginn af halanum af. Svo gerði hún þær gæfar og seldi læknisfrúm sem vantaði lífsfyllingu. María er hætt í rottonum, í dag rekur hún stórt undirfata fyrirtæki. Hún hannar fötin að miklu leiti sjálf. Frægust er hún fyrir bryddingarnar sínar, í stað blúndna notar hún svolítinn snögg loðinn kant. Hún kallar þetta litla leyndarmálið sitt. Hesú er enn á haugonum, nú steikir hann rotturnar og étur, hann er kominn með hina myndarlegstu fjölskyldu, sem er svo samhennt í öllu sem hún gerir.

Auðvitað hefðu þau aldrey fengið leyfi til að flytja inn hundinn svo frúin stakk honum bara í handfarangurinn og þannig kom hann til Íslands, þessi fyrsti Mexíkanski smáhundur. Þetta var tík kölluð Bella ( þó í raun hafi þetta verið nfnlaus karlrotta frá stærstu sorphaugum í heimi). Bella var strax mjög hrifin af eiendum sínum Sérstaklega Halldóru, vegna þess að Bragi var alveg hættur að koma heim. Hann var svo upptekinn við að rífa hálskirtla úr fólki og að halda framhjá konu sinni með Guðríði í hvíta sloppnum. Bella lærði fljótt að hlíða nafninu sínu, svo fór hún að sækja spítur, en það var ekki nóg fyrir Bellu. Hún vildi alltaf læra meira og meira. Hún lærði fljótlega að spila ólsen ólsen og skömmu síðar lærði hún að tala . Hún varð þó aldrei almennilega skírmælt. Til dæmis gat hún hvorki sagt " R" eða "S", þess vegna var svolítið spaugilegt að heira í henni. Þær Halldóra töluðu mikið saman um vandamál kvenna og líka svolítið um hvað nýatískan væri mikið síðri gömlu tískunni. Bella forðaðist allt tal um uppruna sinn, Þess í stað talaði hún illa um ketti en vel um fallega hunda sem hún hafði séð, svo Dóru grunaði ekkert. Þegar Bella var tveggja ára þá veiktist hún. Hún var að deyja úr elli. Dagmar Dýralæknir kom að líta á hana . Hún hélt fyrst að þetta væri garrnflækja, svo hún skar upp kviðinn á Bellu til að leysa flækjuna, en þá kom sannleikurinn í ljós , því rottu innifli eru gjör ólík því sem gerist í hundum. " Þetta er rotta" sagði Dagmar

" þetta er rotta". Halldóra hljóp út og sótti spaðann og hjó hausinn af kvikyndinu, því hún vissi að þannig drepur maður rottur. Búkurinn tók nokkra kippi og reigðist svo aftur í algjörri spennu en augun opnuðust uppá gátt svo glampaði á svartar perlunar á meðan munnurinn hvíslaði "Mexíkó, ó heitar eru nætur þínar".